Ar-Ge / Tasarım Merkezi Mevzuatı Danışmanlığı (5746 Sayılı Kanun Rehberi)
T.C. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Ar-Ge Teşvikleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen 5746 sayılı Araştırma, Geliştirme ve Tasarım Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun kapsamında verilen Ar-Ge ve Tasarım Merkezi Belgesi; teknolojik bilgi üretilmesini, üründe ve üretim süreçlerinde yenilik yapılmasını, Ar-Ge/tasarım personeli ve nitelikli işgücü istihdamının artırılmasını teşvik etmek amacıyla düzenlenen resmi bir belgedir.
Bu belgenin temel amacı; Ar-Ge, yenilik ve tasarım faaliyetinde bulunan sermaye şirketlerinin bu süreçte katlandıkları maliyetleri vergi ve sosyal güvenlik muafiyetleriyle en aza indirmektir. Belgenin "Temel Bilimler ve Doktora İstihdam Desteği" haricinde doğrudan nakit hibe ödemesi olmamakla birlikte; devlet %100 Kurumlar Vergisi Ar-Ge/Tasarım İndirimi, %80-%95 Gelir Vergisi Stopajı Terkini, %50 SGK İşveren Hissesi Desteği, %0 Makine KDV İstisnası ve Damga/Gümrük Vergisi muafiyetleri yoluyla vergi ve prim alacaklarından vazgeçerek projelerin en düşük maliyetle gerçekleşmesine imkan tanımaktadır (7263 sayılı Kanun uyarınca uygulama süresi 31 Aralık 2028 tarihine kadar uzatılmıştır).
5746 Sayılı Kanun Kapsamında Mevzuat Danışmanlığı Hizmetlerimiz
IFASTURK olarak Ar-Ge ve Tasarım Merkezlerinin mali, vergisel ve teknik mevzuata tam uyumlu çalışması için sunduğumuz 9 temel danışmanlık hizmetimiz şunlardır:
- 1. Yıllık ve Geçici Vergi dönemlerinde Kurumlar Vergisi Ar-Ge/Tasarım İndirim Tutarının mevzuata uygun olarak hesaplanması ve YMM tasdiki
- 2. Ar-Ge ve Tasarım Proje Maliyetlerinin (750 ve 263 hesapları ile dağıtım anahtarlarının) doğru belirlenmesi
- 3. Ar-Ge ve Tasarım Personeli Asgari Tam Zaman Eşdeğerinin (15/30 TZE ve 10 TZE) üçer aylık dönemlerde sağlanıp sağlanmadığının kontrolü
- 4. Personel ücretleri üzerinden hesaplanan Gelir Vergisi Stopaj Teşviki (%80-%95) ve SGK İşveren Desteğine (%50) ilişkin bordro/MUHSGK danışmanlığı
- 5. Yararlanılabilecek ilave vergi teşvik ve istisnalarına ilişkin danışmanlık (Gümrük Vergisi, Damga Vergisi, KDVK Md. 13/m Makine KDV İstisnası ve Temel Bilimler Desteği)
- 6. Ar-Ge / İK / Muhasebe İç Sistemlerinin (PDKS, dışarıda geçirilen süre ve uzaktan çalışma) mali mevzuata uygun kurgulanması ve dokümantasyon denetimi
- 7. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı Ar-Ge/Tasarım Merkezi Değerlendirme ve Denetim Komisyonu faaliyet raporu denetimlerine yönelik hazırlık danışmanlığı
- 8. Nakit destek veren kuruluşlara (TÜBİTAK AGY 300, KOSGEB, AB Ufuk Avrupa) ait projeler için hazırlanan mali raporların denetimi ve tasdiki
- 9. 5746 sayılı Ar-Ge Mevzuatı, %3 GSYF Fon Yükümlülüğü ve uygulama dinamiklerinin işleyişi hakkında şirket içi detaylı eğitimlerin düzenlenmesi
Ar-Ge Merkezi ve Tasarım Merkezi Nedir? (Personel ve NACE Şartları)
Ar-Ge Merkezi Nedir ve Hangi Sektörlerde 30 TZE Aranır?
Ar-Ge Merkezi; sermaye şirketlerinin organizasyon yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş, münhasıran yurt içinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde bulunan, yeterli Ar-Ge birikimi ve yeteneği olan, aynı bina veya aynı yerleşke içinde yer alan ve en az 15 Tam Zaman Eşdeğer (TZE) Ar-Ge personeli istihdam eden birimlerdir.
Ancak aşağıdaki 5 imalat sektöründe asgari 30 TZE Ar-Ge personeli şartı aranır:
Tasarım Merkezi Nedir ve Hangi NACE Kodları Desteklenir?
Tasarım Merkezi; işletmenin organizasyon yapısı içinde ayrı bir birim şeklinde örgütlenmiş, münhasıran yurt içinde tasarım faaliyetlerinde bulunan, aynı bina veya yerleşke içinde yer alan ve en az 10 Tam Zaman Eşdeğer (TZE) tasarım personeli istihdam eden birimlerdir. Sanayi alanındaki ürünlerin işlevselliğini artırma, geliştirme ve farklılaştırmaya yönelik yenilikçi faaliyetlerin yanı sıra aşağıdaki NACE Rev.2 Hizmet Kodları da desteklenmektedir:
Ar-Ge ve Tasarım Merkezlerinde Desteklenen Giderler ve Devlet Destekleri (2026)
5746 sayılı Kanun Uygulama ve Denetim Yönetmeliği uyarınca Ar-Ge ve Tasarım İndirimine (%100 vergi indirimine) konu edilebilen 6 ana gider kalemi ile sağlanan devlet destekleri aşağıda özetlenmiştir:
| DESTEKLENEN 6 GİDER KALEMİ (MATRAH İNDİRİMİ) | UYGULANAN DEVLET DESTEĞİ / İSTİSNA TÜRÜ | 2026 YILI DESTEK ORANI VE UYGULAMA KURALI |
|---|---|---|
| 1. İlk Madde ve Malzeme Giderleri (Prototip, numune, test ve sarf malzemeleri) |
%100 Ar-Ge / Tasarım İndirimi (+%50 İlave Performans İndirimi) |
%100 Matrah İndirimi Harcamalar hem gider yazılır hem de %100 oranında Kurumlar Vergisi matrahından indirilir. |
| 2. Personel Giderleri (Ar-Ge, tasarım ve %10 destek personeli ücretleri) |
Gelir Vergisi Stopajı Teşviki | %80 – %90 – %95 Terkin Doktora/Temel Bilimler: %95 | Yüksek Lisans/Temel Bilimler Lisans: %90 | Diğerleri: %80. |
| 3. Personel SGK İşveren Primi Giderleri | SGK İşveren Hissesi Desteği | %50 Hazine Desteği 5 puanlık indirim sonrası kalan işveren hissesinin %50'si Hazine ve Maliye Bakanlığınca karşılanır. |
| 4. Amortismanlar (Makine, Teçhizat ve Yazılım) | Yeni Makine KDV & Gümrük İstisnası | %0 KDV & %0 Gümrük KDVK Md. 13/m uyarınca yeni makine/teçhizat alımlarında KDV ve ithalatta Gümrük Vergisi ödenmez. |
| 5. Dışarıdan Sağlanan Fayda ve Hizmetler (Test, analiz, danışmanlık, patent tescil) |
Siparişe Dayalı Ar-Ge / Tasarım İndirimi | %50 Merkez + %50 Sipariş Veren Siparişe dayalı projelerde harcamaların %50'sini merkez, %50'sini sipariş veren mükellef indirir. |
| 6. Genel Giderler ile Vergi, Resim ve Harçlar | Damga Vergisi İstisnası & Temel Bilimler | %100 Damga Muafiyeti + Hibe Ar-Ge/tasarım kağıtları ve bordrolarda %0 Damga Vergisi + 2 yıl brüt asgari ücret hibesi. |
1. Merkez Dışında Geçirilen Süreler ve Uzaktan Çalışma İstisnası
Ar-Ge ve tasarım faaliyeti ile ilişkili olmak kaydıyla Ar-Ge veya Tasarım Merkezi dışında geçirilen süreler de gelir vergisi stopajı ve SGK teşviki kapsamına alınır:
• Ar-Ge veya tasarım personelinin merkezde yürüttüğü projelerle doğrudan ilgili olarak laboratuvar, analiz, test, deneme, saha araştırması veya prototip geliştirme amacıyla yurt içinde ve yurt dışında geçirdiği süreler,
• En az bir yıl süreyle merkezde çalışan personelin yüksek lisans veya doktora öğrenimi için dışarıda geçirdiği süreler (aylık ders saatini aşmamak kaydıyla),
• Cumhurbaşkanı Kararı ile belirlenen bölge dışı / uzaktan çalışma oranları dahilindeki çalışma süreleri teşvik kapsamında değerlendirilir.
2. Temel Bilimler Desteği ve Üniversite Öğretim Elemanlarının Görevlendirilmesi
• Temel Bilimler ve Belirlenen Programlar İstihdam Desteği: Yükseköğretim kurumlarının Temel Bilimler (Matematik, Fizik, Kimya, Biyoloji) lisans programlarından veya Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenen diğer mühendislik/tasarım bölümlerinden mezun personeli ilk kez istihdam eden Ar-Ge ve Tasarım Merkezlerine, bu personelin her birine ödedikleri aylık ücretin o yıl için uygulanan brüt asgari ücret tutarı kadarlık kısmı 2 yıl süreyle Bakanlık bütçesinden hibe olarak karşılanır.
• Öğretim Elemanları Görev Yapabilir mi? Evet! Üniversite öğretim elemanlarından Ar-Ge veya tasarım merkezlerinde araştırmacı, tasarımcı ya da idari personel olarak hizmetine ihtiyaç duyulanlar, üniversite yönetim kurullarının izniyle tam zamanlı veya yarı zamanlı olarak görevlendirilebilirler.
💡 Ar-Ge ve Tasarım Merkezi Mevzuatı Danışmanlığında IFASTURK Yanınızda!
5746 sayılı Ar-Ge ve Tasarım Merkezi Mevzuatı Danışmanlığı, TZE kontrolü, bordro teşvikleri ve YMM tasdik süreçleri hakkında uzman desteği almak için İletişim Formumuz, 0 (212) 908 06 60 numaralı telefon hattımız veya Canlı Destek üzerinden bize ulaşabilirsiniz.
Ar-Ge & Tasarım Mevzuatı Analizi İçin Online Randevu Alın →
